Các doanh nghiệp Việt Nam đang chuyển dịch mạnh mẽ từ tâm thế phòng thủ sang đầu tư ngân sách công nghệ cho mục tiêu tăng trưởng và mở rộng quy mô. Tuy nhiên, phần lớn các sáng kiến ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hiện nay vẫn chưa mang lại hiệu quả tài chính rõ ràng.
Chuyển dịch ngân sách nhưng hiệu quả còn bỏ ngỏ
Theo khảo sát tại sự kiện CIO Summit của EY Việt Nam với hơn 100 giám đốc công nghệ, có tới 74% CIO cho biết doanh nghiệp đang ưu tiên chi tiêu công nghệ nhằm gia tăng sức cạnh tranh. Đáng chú ý, tỷ lệ đơn vị dành trên 5% tổng doanh thu cho ngân sách IT đã tăng lên 32,4%, cao hơn mức 22% của hai năm trước đó.
Tuy nhiên, dù mức độ sẵn sàng ứng dụng công nghệ tăng nhanh với sự dẫn dắt của các doanh nghiệp như FPT, có tới 97% doanh nghiệp vẫn chỉ dừng lại ở bước thử nghiệm (PoC). Lãnh đạo ngân hàng Sacombank (STB) cũng thừa nhận tỷ suất sinh lời trên vốn đầu tư (ROI) từ các dự án AI hầu hết chưa đạt kỳ vọng do khoảng cách lớn từ thử nghiệm đến thương mại hóa thực tế.
Tác động & Nhận định
Làn sóng đầu tư công nghệ số và AI mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro lãng phí nguồn vốn:
- Gia tăng chi phí ngắn hạn: Chi phí đầu tư IT tăng nhanh có thể bào mòn biên lợi nhuận của các doanh nghiệp, đặc biệt trong ngành ngân hàng và dịch vụ nếu không tối ưu hóa được quy trình.
- Lợi thế cho nhóm công nghệ: Các đơn vị cung cấp giải pháp chuyển đổi số và AI như FPT hưởng lợi trực tiếp từ làn sóng gia tăng chi tiêu IT trong nước.
- Nhà đầu tư cần theo dõi kỹ ROI: Hiệu quả thực tế từ ứng dụng công nghệ cần được phản ánh vào năng suất lao động và lợi nhuận ròng, thay vì chỉ dừng lại ở các thông báo thử nghiệm mang tính xu hướng.