Các doanh nghiệp xuất khẩu da giày Việt Nam đang phải đối mặt với nguy cơ mất các đơn hàng lớn từ thị trường Liên minh châu Âu (EU) do những vướng mắc trong quy trình cấp giấy chứng nhận xuất xứ (C/O). Tình trạng này đã buộc Hiệp hội Da - Giày - Túi xách Việt Nam (Lefaso) phải gửi công văn "cầu cứu" Bộ Công thương khẩn trương tháo gỡ khó khăn, nhằm duy trì hoạt động sản xuất và xuất khẩu.
Diễn biến chi tiết
Theo Lefaso, các doanh nghiệp đang gặp trở ngại khi xin cấp C/O mẫu EUR.1 để được hưởng ưu đãi thuế quan theo Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA). Cụ thể, cơ quan hải quan của một số nước thành viên EU đang yêu cầu chứng từ vận tải (Bill of Lading - B/L) phải thể hiện tên nhà xuất khẩu trùng khớp hoàn toàn với tên trên giấy phép sản xuất, điều này gây khó khăn lớn cho các doanh nghiệp Việt Nam. Nhiều công ty hoạt động dưới mô hình thuê ngoài sản xuất hoặc sử dụng tên thương mại khác trên B/L so với giấy phép, dẫn đến việc bị từ chối cấp C/O hoặc không được hưởng ưu đãi thuế, thậm chí bị yêu cầu nộp phạt.
Tác động & Nhận định
- Ảnh hưởng lớn đến xuất khẩu: Việc không có C/O hợp lệ khiến hàng hóa không được hưởng thuế quan ưu đãi, giảm lợi thế cạnh tranh của sản phẩm Việt Nam tại EU, thị trường quan trọng thứ hai của ngành da giày Việt Nam.
- Nguy cơ mất đơn hàng: Các nhà nhập khẩu EU có thể chuyển sang đối tác khác nếu rủi ro về thuế và thủ tục kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh thu và việc làm của ngành da giày.
- Cần sự can thiệp của Nhà nước: Lefaso kiến nghị Bộ Công thương sớm làm việc với các cơ quan chức năng của EU để làm rõ và thống nhất quy định về C/O, đồng thời hướng dẫn doanh nghiệp xử lý các trường hợp tương tự. Việc tháo gỡ kịp thời sẽ giúp các doanh nghiệp duy trì chuỗi cung ứng và ổn định hoạt động kinh doanh.
Bộ Công thương cần nhanh chóng có biện pháp hỗ trợ để tránh những thiệt hại không đáng có cho một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.