Dự thảo Luật Điện lực sửa đổi vừa đề xuất cơ chế áp dụng giá bán lẻ điện theo khung giờ (cao điểm, bình thường, thấp điểm) cho khách hàng sinh hoạt khi đủ điều kiện kỹ thuật. Đây là bước chuyển quan trọng trong điều tiết phụ tải và tối ưu hóa hệ thống lưới điện quốc gia.
Cơ chế tính toán và thay đổi hành vi tiêu dùng
Theo cơ quan soạn thảo, hiện tại giá điện sinh hoạt đang áp dụng theo biểu giá bậc thang, chỉ tính theo sản lượng tiêu thụ mà không phân biệt thời điểm dùng trong ngày.
Khi chuyển sang tính theo khung giờ
- Yếu tố thời gian: Thời điểm sử dụng điện sẽ quyết định mức chi phí bên cạnh tổng sản lượng tiêu thụ.
- Động lực dịch chuyển: Người dùng sẽ có xu hướng chuyển các thiết bị tiêu thụ công suất lớn (máy giặt, bình nóng lạnh, sạc xe điện) sang khung giờ thấp điểm để giảm chi phí hóa đơn.
Tác động & Nhận định
Đề xuất này mang lại nhiều tác động kinh tế đa chiều
- Tối ưu hệ thống điện: Giúp giảm áp lực phụ tải cực đại cho hệ thống điện quốc gia trong giờ cao điểm, hạn chế nguy cơ thiếu điện cục bộ.
- Cơ hội cho doanh nghiệp thiết bị thông minh: Thúc đẩy nhu cầu sử dụng công tơ điện tử hai chiều, thiết bị hẹn giờ, pin lưu trữ (BESS) và các giải pháp nhà thông minh.
- Thách thức triển khai: Yêu cầu vốn đầu tư hạ tầng đo đếm thông minh đồng bộ trước khi có thể áp dụng rộng rãi cho hàng chục triệu hộ gia đình.