Bộ Tài chính vừa đề xuất tăng mức cho vay tối đa đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn lên 8 triệu đồng một tháng, gấp đôi so với mức hiện tại là 4 triệu đồng. Mục đích của đề xuất này nhằm điều chỉnh theo biến động của chi phí sinh hoạt và học phí, đảm bảo sinh viên có đủ nguồn lực để trang trải chi phí học tập và sinh hoạt.
Diễn biến chi tiết
Đề xuất này nằm trong dự thảo "Quyết định tín dụng đối với học sinh, sinh viên" đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến. Mức vay hiện tại 4 triệu đồng/tháng được điều chỉnh gần nhất vào năm 2022 nhưng đã không còn phù hợp do lạm phát, học phí và chi phí sinh hoạt đều tăng. Cụ thể, từ năm 2022, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng bình quân 3,34% mỗi năm.
Theo khảo sát của Bộ Tài chính tại Hà Nội và TP.HCM, chi phí sinh hoạt cơ bản cho học sinh, sinh viên xa nhà dao động 3-5 triệu đồng một tháng. Trong khi đó, học phí tại các cơ sở giáo dục đại học công lập từ năm học 2026-2027 dự kiến từ 17-87,5 triệu đồng một năm, tương đương 1,7-8,75 triệu đồng mỗi tháng. Tổng cộng, sinh hoạt phí và học phí có thể lên tới 13,75 triệu đồng một tháng. Dựa trên nguyên tắc Nhà nước hỗ trợ khoảng 60% (8,25 triệu đồng) chi phí này, việc nâng mức vay lên 8 triệu đồng là hợp lý. Ngân hàng Chính sách xã hội sẽ là đơn vị quyết định mức vay cụ thể, dựa trên học phí và sinh hoạt phí từng địa phương. Lãi suất hiện hành của chương trình là 0,5% một tháng (6% một năm).
Tác động & Nhận định
- Hỗ trợ tài chính: Đề xuất này sẽ giúp giảm gánh nặng tài chính đáng kể cho hàng ngàn học sinh, sinh viên nghèo, tạo điều kiện để họ tiếp cận giáo dục đại học mà không phải lo lắng quá nhiều về chi phí. Điều này góp phần vào ổn định xã hội và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
- Kích thích tiêu dùng nội địa: Việc tăng khả năng chi tiêu cho sinh viên, dù nhỏ, cũng có thể góp phần thúc đẩy một phần hoạt động tiêu dùng tại các thành phố lớn nơi tập trung nhiều trường đại học.
- Ảnh hưởng đến ngân sách: Mặc dù là tín dụng, việc mở rộng quy mô cho vay sẽ đòi hỏi sự cân nhắc về nguồn vốn và khả năng quản lý rủi ro của Ngân hàng Chính sách xã hội và ngân sách nhà nước, dù chương trình này mang tính an sinh xã hội cao.