Bộ Công Thương đang đề xuất sửa đổi Luật Điện lực, nổi bật là việc bổ sung quy định áp dụng giá bán lẻ điện theo thời gian sử dụng (Time Of Use - TOU) đối với khách hàng sinh hoạt khi điều kiện kỹ thuật cho phép. Đề xuất này được kỳ vọng sẽ tạo ra một cuộc cách mạng trong hành vi tiêu dùng điện của hàng chục triệu hộ gia đình, đồng thời phản ánh sự thay đổi trong tư duy vận hành hệ thống điện khi nhu cầu và cơ cấu nguồn điện ngày càng biến động.
Diễn biến chi tiết
Trong nhiều năm qua, biểu giá điện sinh hoạt theo bậc thang được xây dựng nhằm khuyến khích tiết kiệm điện và đảm bảo an sinh xã hội. Tuy nhiên, theo TS. Nguyễn Huy Hoạch từ Hiệp hội Năng lượng Việt Nam, hệ thống điện hiện tại đã bước sang giai đoạn phát triển mới, đòi hỏi phải quan tâm không chỉ lượng điện tiêu thụ mà còn thời điểm tiêu thụ điện. Ông Hoạch nhấn mạnh rằng chi phí cung cấp điện không giống nhau ở mọi thời điểm trong ngày. Cụ thể, vào giờ thấp điểm hoặc khi các nguồn năng lượng tái tạo dồi dào, chi phí huy động điện tương đối thấp. Ngược lại, trong các khung giờ cao điểm buổi tối, đặc biệt từ 17h30 đến 22h30, hệ thống phải huy động thêm các nguồn điện có giá thành cao hơn và chịu áp lực lớn nhất.
Tác động & Nhận định
Đề xuất giá điện theo giờ sẽ giúp người dân cảm nhận được sự khác biệt về chi phí sản xuất điện vào các khung giờ khác nhau, từ đó điều chỉnh thói quen sử dụng điện để tối ưu hóa hóa đơn.
- Tích cực: Khuyến khích người dân sử dụng điện vào giờ thấp điểm, giảm áp lực lên hệ thống điện vào giờ cao điểm, đặc biệt trong bối cảnh nguồn cung điện còn nhiều thách thức. Điều này cũng thúc đẩy việc sử dụng hiệu quả hơn các nguồn năng lượng tái tạo.
- Thách thức: Đòi hỏi các hộ gia đình phải thay đổi đáng kể thói quen sinh hoạt và tiêu dùng điện, có thể gây khó khăn ban đầu cho những hộ chưa quen với việc quản lý thời gian sử dụng thiết bị điện công suất lớn. Việc triển khai cần có lộ trình và truyền thông rõ ràng để người dân thích nghi.