Trong bối cảnh môi trường kinh doanh đầy thách thức, một làn sóng các cổ đông chủ động trên toàn cầu đang ngày càng tăng cường áp lực lên các doanh nghiệp. Mục tiêu chính là buộc ban lãnh đạo phải cải thiện hiệu quả hoạt động, điều chỉnh chiến lược kinh doanh và tối đa hóa lợi ích cho nhà đầu tư, với nhiều yêu cầu từ mua lại cổ phiếu, tái cơ cấu đến ứng dụng AI.
Diễn biến chi tiết
Theo báo cáo của ngân hàng đầu tư Lazard, trong nửa đầu năm 2026, các cổ đông chủ động tại những doanh nghiệp có vốn hóa thị trường trên 500 triệu USD trên toàn cầu đã triển khai 184 chiến dịch gây sức ép. Con số này tăng 20% so với cùng kỳ năm trước và cao hơn 38% so với mức trung bình của các giai đoạn nửa đầu năm trong 5 năm qua. Cổ đông chủ động là những nhà đầu tư sử dụng quyền sở hữu cổ phần để yêu cầu doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược, cải thiện quản trị, thực hiện các thương vụ mua bán - sáp nhập hoặc tăng lợi ích dành cho cổ đông. Xu hướng này đã chứng kiến sự tăng trưởng liên tục trong những năm gần đây, với tổng cộng 297 chiến dịch được ghi nhận trên toàn cầu vào năm 2025, đánh dấu năm tăng trưởng thứ ba liên tiếp.
Tác động & Nhận định
Xu hướng gia tăng áp lực từ cổ đông chủ động cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn của nhà đầu tư vào hiệu quả hoạt động và quản trị doanh nghiệp. Điều này có thể dẫn đến:
- Cải thiện quản trị doanh nghiệp: Các công ty sẽ phải minh bạch hơn và phản ứng nhanh hơn với yêu cầu của cổ đông.
- Tối ưu hóa vốn: Khuyến khích các hoạt động như mua lại cổ phiếu hoặc tái cơ cấu để tăng giá trị cho cổ đông.
- Đẩy nhanh quá trình chuyển đổi: Thúc đẩy doanh nghiệp áp dụng công nghệ mới như AI hoặc thay đổi chiến lược để bắt kịp xu thế thị trường.
Đối với nhà đầu tư Việt Nam, xu hướng này cần được theo dõi vì nó phản ánh một phần tâm lý thị trường toàn cầu và có thể ảnh hưởng đến cách thức quản trị, điều hành của các doanh nghiệp niêm yết có yếu tố nước ngoài hoặc các tập đoàn lớn trong nước. Các công ty Việt Nam có thể học hỏi từ các chiến lược này để nâng cao giá trị cổ đông và hiệu quả hoạt động.