Khu vực doanh nghiệp tư nhân Việt Nam đang bước vào giai đoạn bản lề 2026-2030 với yêu cầu cấp thiết về chuyển hóa tri thức và công nghệ thành giá trị gia tăng thực chất. Định hướng này gắn liền với các mục tiêu trọng tâm trong Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị ban hành ngày 04/05/2025. Theo các chuyên gia từ Đại học RMIT Việt Nam chia sẻ trên Tri thức trực tuyến, năng lực hấp thụ công nghệ và thương mại hóa nghiên cứu sẽ là chìa khóa cạnh tranh mới.
Đâu là động lực chuyển đổi của doanh nghiệp tư nhân?
Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Minh Thư (Đại học RMIT Việt Nam), giai đoạn 2026-2030 đặt ra bài toán tối ưu hóa từng đồng vốn và lao động thay vì chỉ mở rộng quy mô đơn thuần. Khu vực tư nhân hiện được kỳ vọng đóng góp vào tăng trưởng dựa trên năng suất và đổi mới sáng tạo.
- Chọn công nghệ phù hợp: Doanh nghiệp không nhất thiết phải đầu tư công nghệ đắt tiền mà cần giải pháp thích hợp nhằm cắt giảm chi phí, tăng năng suất và cải tiến quy trình.
- Giải quyết điểm nghẽn quản trị: Nguồn vốn và tín dụng là điều kiện cần, nhưng năng lực quản trị và chất lượng lao động mới là yếu tố giúp chuyển hóa vốn thành hiệu quả kinh doanh.
- Thực chất hóa chuyển đổi: Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh cần tập trung vào việc tiết kiệm năng lượng, giảm thất thoát và nâng cao tính minh bạch, tránh hình thức.
- Liên kết chuỗi giá trị: Gia tăng liên kết cụm ngành để cùng chia sẻ hạ tầng thử nghiệm và nguồn lực, giúp hạ giá thành sản xuất.
Đồng thời, Tiến sĩ Lê Thu Trang nhấn mạnh sự cần thiết của việc đưa công nghệ ra khỏi phòng thí nghiệm thông qua kết nối chặt chẽ ba mắt xích: nghiên cứu, thử nghiệm và thương mại hóa thị trường.
Tác động tới nhà đầu tư
Xu hướng chuyển dịch chiến lược của khối doanh nghiệp tư nhân sẽ định hình lại dòng tiền đầu tư trong trung và dài hạn:
- Ưu tiên doanh nghiệp có R&D thực chất: Nhà đầu tư nên chú ý đến các doanh nghiệp sở hữu năng lực quản trị tốt, có chiến lược ứng dụng công nghệ rõ ràng thay vì các đơn vị chỉ tăng trưởng nhờ thâm dụng vốn hoặc lao động giá rẻ.
- Rủi ro phân hóa: Áp lực cạnh tranh sẽ gia tăng với nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) chậm đổi mới mô hình vận hành.
- Xu hướng ngành: Các lĩnh vực công nghệ, chuyển đổi xanh và tự động hóa quy trình có tiềm năng thu hút dòng vốn đầu tư bền vững.