Dự án điện thoại thông minh Bphone từng ngốn hơn 1.000 tỷ đồng chi phí đầu tư và sản xuất của BKAV. Những chia sẻ từ cựu lãnh đạo phụ trách dự án đã hé lộ góc khuất về quản trị chuỗi cung ứng và rủi ro tồn kho tại các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam.
Chi phí đắt đỏ và gánh nặng hàng tồn kho
Để phát triển dòng điện thoại thông minh thuần Việt, BKAV đã phải xây dựng bộ máy toàn diện từ thiết kế cơ khí, phần cứng, bo mạch (PCB), ăng-ten đến dây chuyền sản xuất với quy mô nhân sự có thời điểm chạm mốc 500 người.
Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nhất nằm ở khâu ước tính thị trường và quản trị hàng tồn kho. Theo chia sẻ từ cựu lãnh đạo dự án, từng có giai đoạn lượng linh kiện nhập khẩu phục vụ sản xuất 10.000 sản phẩm không tiêu thụ hết, dẫn tới giá trị tồn kho gần 100 tỷ đồng buộc phải thanh lý giá rẻ. Tổng chi phí dồn cho toàn bộ dự án ước tính vượt mức 1.000 tỷ đồng.
Tác động & Nhận định
Câu chuyện của Bphone là bài học điển hình cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp công nghệ:
- Rủi ro dòng tiền và vốn lưu động: Việc tham gia vào ngành công nghiệp phần cứng tiêu tốn lượng vốn khổng lồ (vốn đầu tư R&D và chuỗi cung ứng), dễ dẫn tới áp lực tài chính nghiêm trọng nếu không đạt quy mô kinh tế.
- Bài toán thị trường và thương mại hóa: Dù có thể đạt thành tựu về mặt làm chủ công nghệ, việc thiếu tính cạnh tranh thương mại và thanh khoản sản phẩm kém sẽ biến chi phí linh kiện thành gánh nặng nợ hoặc trích lập giảm giá hàng tồn kho.