Bộ Công Thương vừa đưa ra dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 09/2025, tập trung vào việc thay đổi phương pháp xác định khung giá phát điện cho các nhà máy điện mặt trời và điện gió. Thay vì phân chia theo ba miền Bắc, Trung, Nam như hiện hành, Bộ Công Thương đề xuất tính toán khung giá theo vùng kinh tế - xã hội hoặc từng tỉnh, thành phố. Đáng chú ý, dự thảo cũng đề xuất chuyển giao trách nhiệm tính toán và trình khung giá phát điện hàng năm từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) sang một đơn vị trung lập nhằm đảm bảo tính khách quan.
Diễn biến chi tiết
Đối với điện mặt trời, cơ quan soạn thảo đưa ra hai phương án: phương án 1 là tính theo phân vùng kinh tế - xã hội theo Quy hoạch tổng thể quốc gia; phương án 2 là áp dụng theo địa bàn các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Tương tự, khung giá phát điện cho điện gió (trên đất liền và gần bờ) cũng được đề xuất xác định theo phân vùng kinh tế - xã hội.
Lý do cho sự thay đổi này là do việc tính toán theo miền Bắc, Trung, Nam trước đây nhận được ý kiến cho rằng “chưa phù hợp sau khi sáp nhập tỉnh hoặc điều chỉnh địa giới hành chính”. Bộ Công Thương cũng nhấn mạnh rằng điện mặt trời và điện gió phụ thuộc lớn vào bức xạ mặt trời và tốc độ gió, những yếu tố có sự khác biệt đáng kể giữa các địa phương, đòi hỏi một phương pháp tính giá linh hoạt và sát thực tế hơn.
Tác động & Nhận định
Việc thay đổi phương pháp xác định khung giá phát điện có thể có những tác động đáng kể đến ngành năng lượng tái tạo và các nhà đầu tư trong lĩnh vực này tại Việt Nam.
- Đối với nhà đầu tư: Phương pháp tính giá mới theo vùng hoặc tỉnh có thể tạo ra sự khác biệt về lợi nhuận giữa các dự án ở các địa phương khác nhau, đòi hỏi nhà đầu tư phải nghiên cứu kỹ lưỡng hơn về tiềm năng tài nguyên và chính sách giá tại từng khu vực cụ thể.
- Đối với thị trường: Sự thay đổi này nhằm mục tiêu phản ánh đúng hơn chi phí và điều kiện sản xuất điện tại từng địa phương, từ đó có thể thúc đẩy sự phát triển bền vững và hiệu quả hơn của điện mặt trời và điện gió.
- Tính khách quan: Việc chuyển giao trách nhiệm tính toán khung giá từ EVN sang một đơn vị độc lập được kỳ vọng sẽ tăng cường tính minh bạch và công bằng cho thị trường phát điện, giảm thiểu xung đột lợi ích.
Các doanh nghiệp sản xuất điện tái tạo sẽ cần theo dõi sát sao để hiểu rõ tác động cụ thể đến hoạt động kinh doanh và chiến lược đầu tư của mình.