An ninh năng lượng đang đối mặt với những thách thức chưa từng có do căng thẳng địa chính trị, xung đột khu vực, gián đoạn các tuyến hàng hải trọng yếu và tác động của biến đổi khí hậu. Đây là vấn đề được thảo luận tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026, với sự tham gia của nhiều chuyên gia và quan chức cấp cao.
Diễn biến chi tiết
Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Vương quốc Anh, bà Seema Malhotra, đã nhấn mạnh tác động của các rủi ro hàng hải qua eo biển Hormuz đến giá dầu khí và chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Điều này gây áp lực lớn về chi phí phát điện và vận tải cho nhiều quốc gia Đông Nam Á. Bà Malhotra đề xuất bảo đảm tự do hàng hải, duy trì trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và tăng cường phối hợp quốc tế để bảo vệ ổn định kinh tế và an ninh năng lượng khu vực.
Bên cạnh đó, từ bài học của các cuộc khủng hoảng gần đây, bà Malhotra kêu gọi ASEAN và các đối tác đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang các hệ thống năng lượng sạch và có khả năng chống chịu tốt hơn trước các cú sốc bên ngoài. Anh sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm về quản lý rủi ro thị trường, đa dạng hóa nguồn cung và phát triển năng lượng tái tạo, đồng thời thúc đẩy các sáng kiến hợp tác như Đối tác Chuyển dịch năng lượng công bằng (JETP) tại Việt Nam và Indonesia, cũng như hỗ trợ hiện thực hóa Lưới điện ASEAN.
Thứ trưởng Công Thương Việt Nam, ông Nguyễn Hoàng Long, cũng đồng tình với nhận định về những thách thức mà căng thẳng địa chính trị và xung đột khu vực gây ra cho an ninh năng lượng.
Tác động & Nhận định
- Đối với Việt Nam: Việc gián đoạn chuỗi cung ứng và biến động giá năng lượng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất, lạm phát và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Sự hỗ trợ từ các đối tác như Anh trong khuôn khổ JETP là cơ hội để Việt Nam đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo và tăng cường khả năng chống chịu của hệ thống năng lượng.
- Đối với khu vực ASEAN: Các quốc gia cần tăng cường hợp tác để đa dạng hóa nguồn cung, phát triển năng lượng sạch và xây dựng một Lưới điện ASEAN vững chắc, nhằm giảm thiểu rủi ro từ các cú sốc bên ngoài. Việc duy trì ổn định hàng hải và trật tự quốc tế là yếu tố then chốt để đảm bảo an ninh năng lượng cho toàn khu vực.
Nhìn chung, bài toán an ninh năng lượng đòi hỏi nỗ lực chung từ các quốc gia trong việc chuyển đổi sang mô hình bền vững hơn và tăng cường khả năng phục hồi trước các biến động toàn cầu.