Thị trường chứng khoán Việt Nam đang chuẩn bị cho một kỷ lục mới về huy động vốn cổ phần, với dự báo khoảng 200.000 tỷ đồng cổ phiếu có thể "đổ bộ" trong nửa cuối năm 2026. Con số này chiếm khoảng 70% tổng kế hoạch phát hành và là mức cao nhất từ trước đến nay, khẳng định vai trò ngày càng tăng của thị trường chứng khoán là kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp.
Diễn biến chi tiết
Theo báo cáo của FiinGroup, hoạt động huy động vốn cổ phần đang tăng tốc mạnh mẽ trong năm 2026. Tính đến ngày 25/5/2026, tổng giá trị phát hành vốn cổ phần và IPO theo kế hoạch của các doanh nghiệp niêm yết và đăng ký giao dịch đã đạt khoảng 289.500 tỷ đồng, tăng 86,5% so với năm 2025 và gấp 2,5 lần mức bình quân 5 năm gần đây. Điều này cho thấy sự phục hồi của thị trường sau nhiều năm các doanh nghiệp phụ thuộc chủ yếu vào tín dụng ngân hàng và trái phiếu doanh nghiệp.
Tuy nhiên, mảng IPO lại có xu hướng giảm. Tổng giá trị IPO dự kiến đạt khoảng 22.400 tỷ đồng trong năm 2026, giảm 42% so với mức 38.600 tỷ đồng của năm trước. Các thương vụ IPO quy mô lớn chưa xuất hiện như kỳ vọng. Đáng chú ý, cấu trúc thị trường IPO đang thay đổi, động lực chính không còn đến từ quá trình cổ phần hóa và thoái vốn doanh nghiệp Nhà nước mà chuyển dần sang khu vực tư nhân, đặc biệt là các thương vụ spin-off và tái cấu trúc hệ sinh thái.
Tác động & Nhận định
- Áp lực hấp thụ lớn: Lượng cổ phiếu mới khổng lồ có thể tạo áp lực hấp thụ đáng kể lên thị trường trong những tháng cuối năm, đòi hỏi dòng tiền duy trì ở mức cao để hỗ trợ. Nhà đầu tư cần đánh giá kỹ lưỡng khả năng tài chính và triển vọng kinh doanh của các doanh nghiệp phát hành.
- Cơ hội cho nhà đầu tư: Đối với nhà đầu tư dài hạn, đây có thể là cơ hội để tiếp cận các doanh nghiệp có tiềm năng tăng trưởng, đặc biệt từ khu vực tư nhân với các cấu trúc mới.
- Vai trò kênh dẫn vốn: Sự gia tăng hoạt động huy động vốn cổ phần khẳng định vị thế của thị trường chứng khoán là kênh dẫn vốn quan trọng, giảm bớt sự phụ thuộc vào các kênh truyền thống khác.
- Đa dạng hóa danh mục: Sự thay đổi trong cấu trúc thị trường IPO, với sự dịch chuyển sang khu vực tư nhân, có thể mang lại cơ hội đa dạng hóa danh mục đầu tư cho các nhà đầu tư tổ chức và cá nhân.