Nga đang phải đối mặt với một nghịch lý hiếm thấy trên thị trường năng lượng toàn cầu. Mặc dù lượng dầu thô xuất khẩu bằng đường biển của Nga duy trì ở mức cao kỷ lục, gần 4,21 triệu thùng/ngày trong 4 tuần tính đến ngày 12/7, tốc độ giao hàng lại không theo kịp. Điều này khiến 135 triệu thùng dầu bị "kẹt" trên biển, tập trung ngoài khơi Ai Cập và Indonesia, phản ánh tình trạng tắc nghẽn nghiêm trọng trong chuỗi xuất khẩu.
Diễn biến chi tiết
Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine nhằm vào hệ thống lọc dầu của Nga. Nhiều cơ sở lọc dầu lớn như Gazprom Neftekhim Salavat và Afipsky đã bị tấn công, đẩy công suất lọc dầu của Nga xuống mức thấp nhất trong hơn 21 năm. Việc các nhà máy lọc dầu bị gián đoạn buộc Nga phải chuyển hướng lượng dầu thô không thể chế biến trong nước ra thị trường xuất khẩu, duy trì khối lượng xuất khẩu cao nhưng gây áp lực lên hệ thống vận chuyển toàn cầu. Trong khi đó, sản lượng dầu của Nga lại đang giảm, với mức khai thác chỉ khoảng 8,93 triệu thùng/ngày trong tháng 6, thấp hơn 830.000 thùng/ngày so với mục tiêu cam kết với OPEC+.
Tác động & Nhận định
Tình trạng này tạo ra một cục diện phức tạp cho thị trường dầu mỏ toàn cầu. Mặc dù có vẻ có nguồn cung dồi dào trên biển, nhưng thực tế lại là sự tắc nghẽn và thiếu hụt khả năng chế biến, đồng thời sản lượng khai thác đang giảm. Điều này có thể dẫn đến:
- Biến động giá dầu: Áp lực từ lượng dầu tồn đọng có thể kìm hãm giá, nhưng rủi ro gián đoạn nguồn cung dài hạn do công suất lọc dầu bị ảnh hưởng và sản lượng khai thác giảm lại có thể đẩy giá lên.
- Thách thức chuỗi cung ứng: Các điểm tắc nghẽn có thể làm tăng chi phí vận chuyển và thời gian giao hàng, ảnh hưởng đến các nhà nhập khẩu dầu thô.
- Ảnh hưởng đến chiến lược OPEC+: Việc Nga không đạt được mục tiêu sản lượng có thể gây áp lực lên các thành viên khác trong liên minh OPEC+ khi xem xét chính sách sản lượng tiếp theo.